Quranda emosional nizam-intizamın praktiki həlli

15 May 2024 - 08:20

80

 Qurani-Kərim müəyyən işlərlə bağlı duyğuları tənzimləməyi o cümlədən, Allaha itaət də daxil olmaqla, qorxu və ümidin emosional tarazlığına əsaslanan ibadət və bütün duyğuların Allahla münasibətdə boşalmasına əsaslanaraq müəyyən edir.

Qurani-Kərim duyğuları tənzimləmək üçün inanc və kifayət qədər motivasiya formalaşdıqdan sonra emosional nizam-intizam yaratmaq üçün bir sıra əməliyyat tədbirləri təqdim edir. Qurani-Kərimdə emosional tərbiyənin ən mühüm vasitələrindən biri də ilahi əmrlərə əməl etməkdir. Qurani-Kərim ilahi hidayətə tabe olmağı hər hansı bir qorxu və qəm-qüssənin aradan qaldırılmasına təzminatçısı kimi təqdim edir: “Hər kim hidayətə tabe olsa, onlar üçün heç bir qorxu yoxdur və onlar qəm-qüssə görməzlər” (Bəqərə, 38).

Duyğuları nizama salmaq və insan varlığına daxil olan duyğuları boşaltmaq üçün Qurani-Kərim həm mənfi, həm də müsbət emosiyalar üçün təsirli bir üsul bəyan etmişdir. Quranın emosiyalardan istifadə etmək və mənfi duyğuları tarazlaşdırmaq strategiyalarından biri də bu duyğuları ibadət yolu ilə boşaltmaqdır: “Onu qorxu və ümidlə çağırın” (Əraf, 56).

İnsan öz duyğularını gizlində, Allaha ehtiyac duysa da, ehtiyaclarını söyləsə də, qorxularını artırıb Ondan onları aradan qaldırmasını istəsə də, sonda Allahın lütf və rəhmətinə ümid bəsləyir. Duyğuların bu iki tərəfinə (qorxu və tamah) diqqət yetirmək, emosional tarazlığa və Allaha və xalqla münasibətdə tarazlıq yolunda olmağa səbəb olur.

Qurani-Kərim də insanı dünya həyatının keçici və məstedici sevinclərindən çəkindirir: “Onlar (kafirlər) dünya həyatına sevinirlər, halbuki, dünya həyatı axirət müqabilində (cüzi) bir paydan başqa bir şey deyildir” (Rəd, 26). Bu cür təfəkkür insanı maddi ləzzətlərdən yaranan hədsiz xoşbəxtlikdən çəkindirir və dünyadan keçib gedən ləzzətləri itirdikdə ona duyğularına hakim olmaq gücü verir. Əslində o, səadət və razılıq yolunu fani dünyanın keçici işlərindən deyil, Allahla əlaqədə və Onun lütf və mərhəmətinə diqqət yetirməkdə bilir: “De: Allahın lütf və rəhmətinə, (bəli) həmin lütf və rəhmətə sevinsinlər ki, o, onların yığdıqlarından daha yaxşıdır” (Yunis, 58).

Buna görə də Qurani-Kərim Allaha və Onun iradəsinə münasibətdə hər cür duyğuları necə çıxarmağın yolunu bilir. Sənin ilahi lütf və mərhəmətinin kölgəsində xoşbəxtlik olduğu kimi, mənfi duyğular da Rəbbə olan qorxu və ümid ilə edilən dua işığında olmalıdır.


mənbə: iqna

Xəbər lenti

Türkiyədə də İranla bağlı matəm elan edildi
2024-05-20 23:01

Seyid İbrahim Rəisi İmam Rza (ə) hərəmində dəfn ediləcək
2024-05-20 22:58

Marneulidə dövlət binasında yanğın baş verdi - Xəsarət alan var
2024-05-20 22:53

Gürcüstanda vəziyyət pisləşərsə, EBRD və digər banklar maliyyələşdirməni dayandırmalıdır
2024-05-20 22:08

Karasin Zurabişvilini rus qanununa veto qoyduğuna görə tənqid edib
2024-05-20 22:04

Gürcüstan millisinin oyunlarına bileti olan Gürcüstan vətəndaşları subsidiyalaşdırılmış aviabiletdən faydalana biləcəklər
2024-05-20 22:01

Avropada bütün zamanların ən yaxşı futbolçuları açıqlanıb
2024-05-20 20:07

İran prezidentini daşıyan helikopterin qəza səbəbi AÇIQLANDI
2024-05-20 20:02

Gürcüstanda ikinci cəbhə planlaşdırırlar...
2024-05-20 19:37

Papuaşvilinin sözlərinə görə, parlament növbəti sessiya həftəsində rus qanununa qoyulan vetonu aşacaq
2024-05-20 19:26

12-ci sinif şagirdləri qəzaya düşdü
2024-05-20 19:20

21 may üçün xarici valyutanın rəsmi məzənnəsi
2024-05-20 18:43

Konqresə gürcü siyasətçilərinə sanksiya tətbiqini nəzərdə tutan qanun layihəsi təqdim olunacaq
2024-05-20 15:46

Ağır yol qəzası nəticəsində iki qardaş həyatını itirdi
2024-05-20 15:44

Baş nazir İrana başsağlığı verib
2024-05-20 15:42

Bəzi siyasətçilər Rusiya ilə mübarizəyə o qədər qapılıblar ki, onlar özləri də Gürcüstana münasibətdə Rusiyaya bənzəyirlər
2024-05-20 15:40

Bizə tələb edən insanlar deyil, dostlar lazımdır
2024-05-20 15:37

Zura Caparidze: Müzakirə üçün yer yoxdur, prezident düzgün qərar verdi
2024-05-20 15:34

Tbilisidə baş vermiş bıçaqlanma hadisəsi ilə bağlı bir nəfər saxlanılıb
2024-05-20 15:27

ABŞ Gürcüstanda bəzi məmurlara qarşı sanskiyalar tətbiq edəcək - KİV
2024-05-20 12:53

Gürcüstan parlamentinin spikeri avropalı siyasətçiləri ikiüzlülükdə ittiham edib
2024-05-20 12:52

İranda 5 günlük matəm elan edilib
2024-05-20 12:47

Bu ilin ilk 3 ayında Azərbaycan Gürcüstanın 5-ci əsas ticarət tərəfdaşı olub
2024-05-20 12:45

Pakistanda İran prezidentinin ölümü ilə əlaqədar matəm elan olunub
2024-05-20 12:42

Sabah İran Prezidenti və onu müşayiət edən şəxslərin dəfn mərasimi keçiriləcək
2024-05-20 12:40

Bu il Gürcüstana göndərilən dəmir yolu yüklərinin 22,9%-i Azərbaycanın payına düşüb
2024-05-20 12:11

Salome Zurabişvili qanuna veto qoymaqla müzakirə üçün bütün yerləri bağladı
2024-05-20 11:57

Gürcüstan futbol komandasının çempionatda iştirakı üçün mükafat 3 milyon lariyə yüksələcək
2024-05-20 11:53

Bu gündən etibarən birinci sinif şagirdlərinin qeydiyyatı başlayır
2024-05-20 11:49

Bu gün Tbilisidə tələbələrin aksiya-yürüşü baş tutacaq
2024-05-20 11:47

Qəzadan az öncə: Rəisi işarə edir və… - Son video
2024-05-20 11:34

İslamda ictimai nizam və intizamın mehvəri
2024-05-20 11:20

Qəzada ölənərin olan İran rəsmilərinin ADLARI və FOTOLARI
2024-05-20 10:02

Məhəmməd Möhbər İranın prezidenti səlahiyyətlərini icra edəcək
2024-05-20 10:43

İran Prezidenti İbrahim Rəisi və digər rəsmilərin həlak olduqları rəsmən TƏSDİQLƏNDİ
2024-05-20 04:46

Tbilisidə üç nəfər bıçaqlanıb
2024-05-19 23:36

Ümumdünya Turizm Günü Tbilisidə keçiriləcək
2024-05-19 19:18

Konqresmen Co Vilson Gürcüstanda baş verən hadisələrə cavab olaraq qanun layihəsi təqdim edəcək
2024-05-19 18:41

Orta yaşlı kişinin avtomobil idarə edərkən qəfil ürəyi dayanıb
2024-05-19 18:37

Polis Senakidə baş vermiş qətl hadisəsi ilə bağlı bir nəfəri saxlayıb
2024-05-19 18:29


Digər İslam Dünyası xəbərləri:

Cümə gününün əhəmiyyəti

100

İslamda ictimai nəzm

94